Google‘ın yeni nesil web tarayıcısı Google Chrome‘un haberini dün geç saatlerde yapılan açıklamanın ardından sizlerle ilk ekran görüntülerini paylaşmaya çalışmıştım. Google’ın bugün Google Chrome’u dağıtıma açacağını da yazı içerisinde gösterdiğim kaynaklardan (*) (*) öğrenmiştik.

Bu akşam türkiye saatiyle 21.30 gibi başlayan Google Chrome Basın Açıklamaları ve Tanıtımları yaklaşık bir saat süren sunumlarının ardından az önce bitti. Google’ın tüm dünyayı tek bir konuya kilitleyen web tarayıcısı Chrome’u indirmek ve ilk deneyenlerden olmak için sitesini ziyaret edebilirsiniz .

Henüz basın açıklamasının yapıldığı sıralarda Chrome’u denemeye ve kullanmaya başlayan kişilerden birisi olduğum için, tanıtılan ürünü , ürünün içinden izleyebildiğim için mutlu olmaya devam ederken; basın açıklaması esnasında aldığım notlardan ana başlıkları aktarmak istiyorum:

Işte Google’ın tüm ilgiyi üzerine çeken tarayıcısı ve birbirinden farklı özellikleri:

• Tablar(sekmeler)
  Dün öğrendiğimiz üzere, tablar(sekmeler) adres çubuğunun hemen altında değil üstünde yer alıyordu. Bugün yapılan basın açıklamasında bunun, her bir sekmenin ayrı bir pencereymiş gibi davranmasını, ve sayfaların başlıklarını taşıdığı için navigasyonel olarak büyük bir avantaj sağlayacağını düşündüklerini belirttiler. Sekmelerin göze batan en büyük ve kullanışlı özelliği ise, yerine ve kullanışımıza göre davranıyor olması. Örneğin, bir sekmeyi kapatmak için üzerine gittiğimizde başlığın uzunluğundan veya kaç sekme olduğundan bağımsız olarak tüm sekmelerin genişliği aynı oluyor. Yani çarpı buttonuna bastığınız zaman bir sonraki sekmenin çarpı buttonu aynı yere geliyor.
• Search ve adres çubuğu (omni box)
  Yeni geliştirilen bir diğer özellik olan omni box,sayesinde herhangibir eklentiye veya arama kutusuna ihtiyaç olmaksızın eski girdiğiniz adresler listelenirken hemen altında google da aramanız için bir seçenek beliriyor. Yani kısaca arayacağınız metni direk olarak adres satırına yazıyor ve sonuçları görebiliyorsunuz. Hatırlayanlar olacağı gibi benzer bir özellik yakın zamanda Firefox 3 ile birlikte sadece adreslerin ilk kısmında değil sayfanın başlığında ve sitenin klasörlerinde veya dosya adındaki bir kelimeyi yazmamızı sağlayacak şekilde gelmişti.
• Sitelere Özel Arama
  Şu an için Chrome’un tek rakibi olarak görülen Firefox’un arama bölümü için sitelerden gerekli tanımlamaları yapan verileri indirmeniz gerekiyordu. Fakat Google Chrome ve sağladığı yeni özelliklerle birlikte sadeceTAB tuşuna basarak, daha önce ziyaret ettiğimiz bir site üzerinde arama yapabileceğiz. Toplantı esnasında daha önce ziyaret ettikleri amazon.com örneğinden yola çıkacak olursak öncea sonra datab tuşlarına basarak amazon.com üzerinde tarayıcıya otomatik olarak ziyaret esnasında kaydedilen arama sistemini kullanıyor ve sonuçlara ulaşabiliyorduk.
• Yeni ana sayfa (giriş sayfası/ekranı)
  igoogle veya herhangibir açılış sayfası kullanmak yerine, tarayıcının otomatik olarak sunduğu en çok ziyaret edilen 9 site, son olarak sık kullanılanlara ekledikleriniz ve yine bir arama kutusu içeren giriş sayfasını kullanarak, zamandan tasarruf etmeniz sağlanıyor.
• Incognito window
  Belki de tarayıcı ile gelen en ilginç özelliklerin başında geliyor. Toplantı esnasında da porn mode gibi şakalara maruz kalan bu özellik, herhangibir şekilde yaptıklarınızın kaydedilmemesini sağlıyor. Yani history temizleme, cookie silme gibi farklı şekillerde yöntemleri uygulayarak, tüm verileri kaybetmek yerine bu tür siteleri gezeceğiniz zaman incognito mode u aktive etmeniz yeterli olacak.
• Download bar
  Otomatik olarak tarayıcının alt tarafında beliren simgelerle ve anında (soru sormadan, kaydet demeden) başlayan indirme işlemi son derece büyük kolaylık sağlıyor. Aynı zamanda nereye koydum,nereye kaydettim problemi yaşamadan, tarayıcı içerisinden sürükle bırak gibi işlemleri gerçekleştirebiliyorsunuz.
• Uygulama yönetimi
  Google Chrome ile birlikte, geliştiriciler sürekli olarak açık tutabileceğimiz pencereleri (bkz. online uygulamalar,gmail,oyunlar,kimileri için facebook vs) birer uygulama ekranı gibi tanımlamamıza olanak veriyorlar. Masaüstümüzde kısayol yaratmamızı sağlamakla birlikte, bu kısayol üzerinden sitelere eriştiğimizde, ekranımıza herhangibir tarayıcı penceresinden çok uygulama halinde açılan tam ekran bir site geliyor.

Yapılan açıklamalara göre geliştirilmesi yaklaşık 2 yıl süren Google Chrome, kullanıcı deneyimi olarak çok farklı şeyler yaşatacağa benziyor. Yayınlandığı beta sürümüne rağmen ilk gün itibariyle 40 dile ulaşılmış olması bile belki de projenin ne kadar büyük,kapsamlı ve güvenilir olduğunun kanıtı olarak sayılabilir.

Aynı zamanda Google Chrome ile ilgili geliştirilen en büyük özelliklerden bazıları da güvenlik alanında. Normal zamanda herhangi bir uygulama üzerinden, kötü niyetli bir kişinin veya hackerların bilgi alması çoğu durumda engel olunamayacak bir olayken, Chrome ile sunulan multiprocess rendering engine sayesinde her uygulama kendi içerisinde alt işlemlere(sub-processes) ayrılıyor, ve script -> browser -> kullanıcı yolunu izlemeden önce browser ile birlikte çalışan sandbox sistemini aşması gerekiyor.

Bu özellik (multiprocess rendering engine) sayesinde aynı zamanda hata yürüten veya CPU’yu aşırı kullanan herhangi bir sekmeye bir şey olsa bile, diğer sekmeler sorunsuz olarak çalışmaya devam edebiliyor.

Bu durumlarda aynı zamanda Chrome ile birlikte gelen işlemleri(sekmeleri,eklentileri) sonladırabileceğiniz aracı da kullanabiliyorsunuz.

Altyapı olarak hızı ve açık kaynak olması sebebiyle Web Kit kullanan Google, aynı zamanda diğer uygulama geliştiricileri düşünerek “Yeni bir rendering engine öğrenmekle uğraşmalarını istemedik” şeklinde de açıklamada bulundu. Web kit sayesinde yüksek hızlara ulaşan tarayıcının tanıtım esnasında çalıştırılan script sonucunda internet explorer ile karşılaştırıldığında elde edilen sonuç ise gerçekten son derece tatmin edici:

Internet Explorer 7220.64ms , Webkit ise 77.28.

Bu da demek oluyor ki Chrome ve Webkit yaklaşık 3 kat daha hızlı. Webkit hızlı olsa da Google, yine boş durmayarak Danimarkalı V8 ile ayrı bir sanal makine (virtual machine) yaratmış. Orada karşımıza çıkan sonuç ise:

IE 7 15.5RPH,Chrome 584 RPH

V8 in diğer tarayıcılar için de ileride tercih edilebilecek olması bekleniyor, çünkü V8 de açık kaynak kodlu bir proje.

Bu kadar teknik ve Google bazlı bilgiden söz ettikten sonra Chrome’un sadece Google servislerine bağlı olarak geliştirilmediğini de eklemekte fayda var. Yani Live Search kullanan bir Internet Explorer kullanıcıysanız, yükleme esnasında karşınıza otomatik olarak gelecek Import(aktarma) bölümünde arama motorunuza kadar herşey aynı kalıyor ve Live Search ile Chrome kullanarak ta arama yapabiliyorsunuz.

Kendisinin de bir süredir Chrome kullandığını açıklayan Larry Page, Firefox’a olan desteklerinin devam ettiğini ve bu değişikliklerden yeniliklerden bir kısmının örnek alınarak Firefox için de geliştirilebileceğini söyledi.

Google Chrome ve Android platformunun ilişkisi sorulduğunda gelen yanıt, her ikisinin de farklı platformlar olup kullanıcı arayüzü olarak birbirlerinden farklı olduğunu dolayısıyla bir ilişki olmadığı yönündeydi.

Eklentiler (plugin desteği) adına konuşacak olursak, Chrome şu an için sadece Flash ve PDF gibi en yoğun kullanılan eklentileri destekliyor. Google yetkililerinin yaptığı açıklama Beta sürümü için plugin geliştirme veya API desteği sağlanmıyor olsa bile, bu planları arasında yer alıyor. Kısacası Firefox’un vazgeçilmez özelliği olan eklentiler yok diye bir süre üzülecek olsak bile bu tür planları var.

Pazar payı ile ilgili sorulara, ulaşmak istedikleri ve hedefledikleri özel bir seviyenin olmadığını söyleyen ve rakam telaffuz etmeyen yetkililer, durumu “karma bir ekosistem istiyoruz” şeklinde özetliyorlar.

Neden Chrome? Niçin tercih edilmeli? dendiğinde ise gelen cevap net: “Hızlı, tutarlı ve kaliteli“

Son olarak Internet Explorer ve Firefox ile ilgili sorulara cevap olarak: Internet Explorer ile rekabet etmek gibi bir niyetleri olmadığını ve sadece kullanıcılara farklı alternatifler sunmanın kendileri için önemli olduğunu ifade ediyorlar.

“Mozilla ne olacak?” dendiğinde, Mozilla ile olan ortaklıklarının devam ettiğini ve herhangi bir değişme ve aksama olmadığını dile getiriyorlar. Google Chrome’un açık kaynak olduğunu, Mozilla ile de çok şey paylaşıldığını dışarıdan da ilham alındığını belirterek “Chrome olsun diye rakip olalım diye yapmadık, kullanışlı olsun diye yaptık, çünkü farklı sistemler üzerine yeni şeyler katmanız bazen imkansız olabiliyor, biz çok daha farklı şekilde yaklaştık ve belki de yeni bir sayfa açtık” diyorlar.

Gelir modellerine ve Google’a ne şekilde bir katkısı olmasının planlandığı sorusuna ise, “Biz web tabanlı çalışıyoruz dolayısıyla internet üzerinde sitemizi ve ürünlerimizi kullanabilecek her insan bizim için çok önemli. Özel olarak bir amacımız yok insanlar kullandıkça ürünleri görüp Google ‘ı daha çok ziyaret edecekler. Ayrıca Chrome browser dünyasını bir adım ileri götürecek. Bu da tüm web geliştiricileri ve üzerinde yoğun olarak çalıştığımız google apps i olumlu etkileyecek“şeklinde cevap veriyorlar.

Şimdilik bu kadar…